da Vinci 5

Do czego służy

Da Vinci 5 to piąta generacja platformy chirurgicznej Intuitive Surgical, następczyni systemów Xi i X. Chirurg nie stoi przy stole, lecz siedzi przy konsoli kilka metrów dalej, patrzy w trójwymiarowy obraz HD i steruje ramionami, które pracują przez maleńkie nacięcia w ciele pacjenta. Katalog wskazuje jako obszary użycia urologię, ginekologię i chirurgię ogólną, a także inne dziedziny. System ma 7 stopni swobody (DOF) w narzędziach, elektryczny napęd i wizję 3D HD; według materiałów marketingowych producenta oferuje też sprzężenie zwrotne siły (force feedback), ale nie zostało to niezależnie zweryfikowane. Sens robota chirurgicznego nie polega na tym, że operuje sam — to chirurg podejmuje wszystkie decyzje, a maszyna przekłada jego ruchy na precyzyjne, drobne gesty i eliminuje drżenie dłoni. Dlatego jego miejsce jest w szpitalu, gdzie liczy się mała inwazyjność zabiegu i krótszy pobyt pacjenta. Nie jest to robot dla „niczyjej sali”: wymaga zespołu, sali odpowiednio przygotowanej i szkolenia chirurgów, a jego zastosowania regulują przepisy o wyrobach medycznych. Pokrewne zagadnienia — bezpieczeństwo pracy człowieka z maszyną — omawiamy w tekście „Normy bezpieczeństwa robotów”, a o realiach w kraju piszemy w materiale „Robot da Vinci w polskich szpitalach”.

Dla kogo

Warto rozważyć: dla dużych szpitali i ośrodków, które prowadzą wysoką liczbę zabiegów z urologii, ginekologii czy chirurgii ogólnej i mogą uzasadnić wysoką inwestycję. Intuitive to spółka giełdowa (NASDAQ: ISRG), założona w 1995 roku, zatrudniająca ponad 17 tysięcy osób, z przychodem 8,35 mld USD w 2024 roku — skala, której nie ma żaden inny producent robotów chirurgicznych. Dla kogo nie: dla małych placówek bez wolumenu zabiegów oraz dla wszystkich, którzy szukają robota „do zabawy” — to system medyczny, nie narzędzie edukacyjne. Dostępność da Vinci 5 w Polsce nie została w naszym katalogu potwierdzona; wcześniejsze generacje opisujemy w tekście o polskich szpitalach. Decyzja o zakupie należy do dyrekcji i chirurgów, a nie do działu IT — dlatego traktuj ten opis jako mapę rynku, nie poradnik zakupowy. Tam, gdzie chodzi o rehabilitację po zabiegach, zobacz egzoszkielety.

Wdrożenia

W Polsce da Vinci 5 nie ma potwierdzonych wdrożeń w naszym katalogu — nie wiemy, który szpital miałby ten system. Wcześniejsze generacje platformy da Vinci działają jednak w polskich szpitalach — według naszego omówienia w styczniu 2026 roku pracowało w kraju około 83 systemów da Vinci, a pierwszy ruszył w grudniu 2010 roku; szczegóły w tekście „Robot da Vinci w polskich szpitalach”. Na świecie liderem rynku jest Intuitive z największą bazą zainstalowanych systemów — dokładnej liczby maszyn nie przytaczamy, bo nie mamy jej w źródłach. W kategorii robotów medycznych działają też CMR Surgical z systemem Versius i inne firmy z listy producentów w rubryce „Roboty specjalistyczne”.

W katalogu znajdziesz jedną bezpośrednią alternatywę: Versius brytyjskiej firmy CMR Surgical — modułowy system chirurgiczny, wybierany tam, gdzie liczy się kompaktowość i elastyczne ustawienie ramion. Inni konkurenci, jak Hugo RAS firmy Medtronic (hersteller Medtronic plc (Hugo RAS) w katalogu), mają w serwisie profil producenta, ale bez osobnej karty modelu. Wobec nich Intuitive pozostaje liderem rynkowym z największą bazą zainstalowanych systemów i najdłuższym doświadczeniem klinicznym, choć ceny są nieprzejrzyste dla wszystkich producentów w tym segmencie. Jeśli myślisz szerzej o robotach w opiece zdrowotnej, sprawdź ElliQ (towarzysz dla seniorów) — to zupełnie inna klasa, ale pokazuje, jak szeroka jest kategoria medyczna. Wybór platformy zależy od profilu zabiegów, szkoleń dla chirurgów i ceny akcesoriów — nie od samego robota.

Da Vinci 5 został przedstawiony w marcu 2024 roku i trafił do sprzedaży w tym samym miesiącu, jako piąta generacja platformy Intuitive Surgical. Poprzednikami są systemy Xi i X, które od dekad definiują rynek chirurgii robotowej. Firma została założona w 1995 roku i zatrudnia dziś ponad 17 tysięcy osób; przychód wyniósł 8,35 mld USD w 2024 roku, a prognoza na 2025 to 10,1 mld USD. Starszy da Vinci Si z 2009 roku wyceniano na 1,5–1,75 mln USD, co pokazuje, jak długo ten system pozostaje w cenie premium. Szczegółowej specyfikacji piątej generacji (parametry ramion, masa, liczba portów) nie ustaliliśmy.