Istituto Italiano di Tecnologia (IIT)

Genua to miasto portowe, ale w świecie robotyki kojarzy się przede wszystkim z małym humanoidem o dziecięcych proporcjach. Istituto Italiano di Tecnologia, włoski publiczny instytut badawczy, od lat rozwija tam otwartoźródłową platformę iCub, powstałą w ramach europejskiego konsorcjum RobotCub. Robot ma służyć naukowcom badającym poznanie i uczenie się maszyn. Następcą jest ergoCub, projektowany pod fizyczną współpracę człowieka z robotem: włoski ubezpieczyciel wypadków przy pracy INAIL dofinansował jego rozwój kwotą 5 milionów euro na trzy lata. IIT sprzedaje sprzęt iCub, czyli cały robot, tors, głowę albo dłoń, a także mobilnego manipulatora R1, wyłącznie na zamówienie klientom badawczym. Kontakt odbywa się przez adres e-mail wskazany na stronie projektu. Rok założenia instytutu nie jest w naszym katalogu potwierdzony. To profil zupełnie inny niż komercyjne humanoidy, opisane choćby w tekście „Jak działa robot humanoidalny” i w kategorii „Roboty humanoidalne”. Instytut nie celuje w masową produkcję ani sprzedaż detaliczną, lecz w naukę i licencjonowanie technologii. Ma to znaczenie dla decyzji zakupowych, bo to nie firma, którą można zapytać o cennik i termin dostawy.

iCub to humanoid badawczy: 104 cm wzrostu, 22 kg masy, 53 silniki i dłonie z dziewięcioma stopniami swobody. Cena to ok. 250 tys. euro (ok. 1,09 mln zł), a nabywcami są instytucje naukowe. Zastosowania to badania nad poznaniem oraz sztuczną inteligencją i robotyką. ergoCub jest prototypem: 150 cm, 55,7 kg, udźwig 10 kg, przeznaczony do fizycznej współpracy człowieka z robotem i do podnoszenia ciężarów na stanowisku pracy. Jego status to prototyp, więc nie kupisz go z katalogu. Obydwa modele mają sens tylko dla zespołów, które badają robotykę, a nie dla firm szukających pomocnika do hali. Do praktycznych zadań w fabryce bliżej jest do Agility Digit 5 albo Apptronik Apollo, a o tym, jak liczyć stopnie swobody, przeczytasz w tekście „Stopnie swobody (DOF) w robotach humanoidalnych”. Przy cenie 250 tys. euro iCub jest wyraźnie dalej od masowego rynku niż komercyjne humanoidy, ale jego wartość nie leży w cenie, tylko w otwartości platformy: badacze mogą modyfikować oprogramowanie i uczyć robota od podstaw. ergoCub z kolei pokazuje, jak wygląda robot projektowany pod zadanie pracy fizycznej, a nie pod demonstrację, i dlatego ma sens w rozmowie o ergonomii i bezpieczeństwie pracy.

IIT nie konkuruje o rynek, tylko o wiedzę. To jednostka publiczna, nie firma nastawiona na masową produkcję, a jej siła leży w licencjonowaniu technologii i współpracy naukowej. Wsparcie INAIL (5 mln euro na ergoCub) pokazuje, że projekt ma instytucjonalnych sponsorów w obszarze ergonomii pracy. Gdy porównujemy z komercyjnymi rywalami, czyli Figure AI, Unitree Robotics czy PAL Robotics, widać różnicę: tamci sprzedają lub planują sprzedaż, IIT dostarcza platformę badawczą. W Europie do podobnej grupy należą ośrodki, jak Niemieckie Centrum Lotnictwa i Kosmonautyki, Instytut Robotyki i Mechatroniki czy Politechnika Monachijska. Wartość rynkowa nie ma tu zastosowania, dlatego jej nie podajemy. Zestawienie z komercyjnymi rywalami pokazuje, że nie ma tu jednej skali wartości: instytut mierzy sukces publikacjami i zastosowaniem technologii, firmy wyceną i liczbą zamówień. Dlatego nie porównujemy ich w jednej tabeli. Warto natomiast czytać teksty o rynku, jak „Prognozy rynku robotów humanoidalnych”, żeby zobaczyć, gdzie badania trafiają do produktów.

Handlowa dostępność w Polsce nie istnieje: iCub sprzedaje się na indywidualne zamówienie instytucjom, więc polska uczelnia lub laboratorium mogłyby go pozyskać wyłącznie w trybie zamówienia badawczego. Nie znamy żadnego konkretnego polskiego zamówienia ani współpracy. Jeśli interesuje Cię nauka robotyki w kraju, sprawdź „Jak zacząć naukę robotyki w Polsce” oraz rubrykę „Uczelnie i badania”, a o polskich ośrodkach czytaj w „Polskie firmy robotyczne”. Jeśli zajmujesz się badaniami, pierwszym krokiem jest kontakt z instytutem i ustalenie, czy konfiguracja spełnia wymagania Twojego projektu oraz jak wygląda finansowanie zakupu, na przykład z grantu. Bez tego trudno oszacować czas i koszt.

iCub i ergoCub to sprzęt dla naukowców: drogi, spersonalizowany i dostępny tylko na zamówienie. Jako wizytówka europejskiej robotyki badawczej jest imponujący, jako zakup dla firmy nietrafiony. Kto szuka humanoida do pracy, powinien raczej zerknąć na Unitree G1 lub Apptronik Apollo. Jeśli prowadzisz laboratorium i masz budżet badawczy, warto zapytać instytut o ofertę i czas dostawy, a tekst o nauce robotyki pomoże zaplanować kompetencje zespołu.